III Konferencja Naukowo-Przemysłowa na temat:
Badania naukowe w obszarze techniki i technologii obronnych.

      21 października 2009 r. w Centralnej Bibliotece Wojskowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego odbyła się III Konferencja Naukowo-Przemysłowa na temat: Badania naukowe w obszarze techniki i technologii obronnych. Sesja zorganizowana została przez Departament Nauki i Szkolnictwa Wojskowego Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Centralną Bibliotekę Wojskową. W konferencji udział wzięli m. in.: sekretarz stanu ds. społecznych i profesjonalizacji w Ministerstwie Obrony Narodowej Czesław PIĄTAS oraz dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju prof. dr hab. inż. Bogusław SMÓLSKI.
      Ponadto w sesji udział wzięli przedstawiciele instytucji realizujących badania naukowe z obszaru techniki i technologii obronnych na potrzeby Ministerstwa Obrony Narodowej w Europejskiej Agencji Obrony (EDA) i NATO-wskiej Organizacji ds. Badań i Technologii (NATO RTO), instytucje realizujące badania i projekty badawcze w ramach konkursów ogłaszanych przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego w obszarze bezpieczeństwa i obronności, uczelnie, jednostki badawczo-rozwojowe oraz inne podmioty zainteresowane współpracą z MON i MNiSzW w zakresie badań naukowych z obszaru techniki i technologii obronnych oraz przedstawiciele Polski w Europejskiej Agencji Obrony (EDA) i NATO RTO. Łącznie w konferencji udział wzięło 196 uczestników z 76 podmiotów naukowo-przemysłowych.

      Cele postawione przez organizatorów konferencji zawarły się w pięciu punktach:

  • Zainspirowanie krajowych podmiotów naukowych i przemysłowych do intensyfikacji działań w obszarze badań z zakresu techniki i technologii obronnych.
  • Przedstawienie aktualnych programów badawczych w obszarze techniki i technologii obronnych.
  • Przedstawienie mechanizmów i narzędzi, które mogą być wykorzystane do zwiększenia udziału podmiotów naukowych i przemysłowych w realizacji badań w obszarze techniki i technologii obronnych.
  • Promocja Centralnej Biblioteki Wojskowej, pełniącej m. in. funkcję Krajowego Centrum Dystrybucji Publikacji NATO RTO.
  • Skupienie wysiłków podmiotów naukowych i przemysłowych na opracowaniu nowych technologii dla ochrony żołnierzy SZ RP, wykonujących misje w ramach operacji prowadzonych przez NATO i Europejską Agencję Obrony.






      Po otwarciu konferencji przez Dyrektor Departamentu Nauki i Szkolnictwa Wojskowego MON dr Ewę TROJANOWSKĄ, głos zabrał Sekretarz Stanu w MON Czesław PIĄTAS. Podkreślił znaczenie badań naukowych dla uzyskania przez armię przewagi na współczesnym polu walki, w którym nie ma linii frontu, a przeciwnik nie przestrzega prawa międzynarodowego. Minister PIĄTAS stwierdził również, że ciągły rozwój nowych technologii wojskowych powoduje, że współczesny oficer powinien być w równym stopniu dowódcą oraz inżynierem.







      Minister Czesław PIĄTAS wręczył wyróżnienia liderom działalności naukowej w obszarze techniki i technologii obronnych. Uhonorowani zostali: Rektor Wojskowej Akademii Technicznej gen. bryg. dr hab. inż. Zygmunt MIERCZYK, dr hab. inż. Andrzej NAJGEBAUER, prezes zarządu ITTI Sp. z o.o. prof. Witold HOŁUBOWICZ oraz Dyrektor Przemysłowego Instytutu Automatyki i Pomiarów dr inż. Jan JABŁKOWSKI.
      W części merytorycznej dr Ewa TROJANOWSKA zabrała głos na temat: Badania naukowe w obszarze techniki i technologii obronnych. W prezentacji podkreśliła znaczenie priorytetowych kierunków badań tj. technologii informatycznych i sieciowych, sensorów i systemów obserwacyjnych, jako wyposażenie profesjonalnego żołnierza.
      Kolejny referent, Krzysztof ŁABA z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, zaprezentował temat: Finansowanie badań naukowych i prac rozwojowych. Przedstawił w niej główne kierunki inwestowania środków przeznaczonych na naukę w oparciu o Krajowy Program Badań Naukowych i Prac Rozwojowych, priorytetowe obszary technologiczne oraz planowane zmiany zasad finansowania.







      Dyrektor Centralnej Biblioteki Wojskowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego dr hab. Aleksandra SKRABACZ, przedstawiła główne założenia organizacyjne Centrum Dystrybucji Publikacji NATO RTO, które będzie się mieścić w gmachu CBW. Określone zostały zasady działania centrum oraz główni beneficjenci: żołnierze zawodowi, naukowcy, studenci, przedstawiciele firm, wojskowych jednostek badawczo-rozwojowych oraz przedstawiciele służb mundurowych związanych z bezpieczeństwem narodowym.




      Na zakończenie tej sesji plenarnej prof. Bogusław SMÓLSKI zwrócił uwagę na rozproszenie tematyczne projektów rozwojowych, które nie stwarzają szansy na końcowy sukces w postaci gotowego opracowania i wdrożenia do produkcji. Podkreślił konieczność skoncentrowania się na kilku konkretnych projektach dających największą szansę powodzenia.










      W kolejnej sesji głos zabrał płk dr inż. Józef WRONA z Departamentu Nauki i Szkolnictwa Wojskowego, który przedstawił temat: Koncepcje realizacji badań naukowych w Ministerstwie Obrony Narodowej. Referent zaprezentował umiejscowienie badań naukowych w systemie pozyskiwania uzbrojenia i sprzętu wojskowego oraz sprecyzowanie priorytetów badań, przez określenie potrzeb perspektywicznych i potrzeb nagłych.







      Kolejna prezentacja przedstawiona przez dr hab. inż. Grażynę GRELOWSKĄ z Akademii Marynarki Wojennej, została poprzedzona wstępem rektora-komendanta AMW kontradmirała dr inż. Czesława DYRCZA. Referentka zaprezentowała temat: Badania naukowe realizowane przez Akademię Marynarki Wojennej na rzecz Ministerstwa Obrony Narodowej. Badania te koncentrują się na czterech głównych projektach: nawigacja i bezpieczeństwo morskie, pole fizyczne i ochrona bierna okrętu, nurkowanie głębokowodne i ratownictwo morskie oraz nowoczesne technologie energetyczne i ochrona środowiska.




      Dyrektor Wojskowego Instytutu Higieny i Epidemiologii płk dr n. med. Janusz KOCIK zaprezentował referat: Miękkie technologie obronne. Rola czynnika ludzkiego. Badania realizowane przez WIHiE. W wystąpieniu przedstawione zostały współczesne zagrożenia mikrobiologiczne, składowe programu ochrony zdrowia wojsk NATO oraz wspólne projekty realizowane z Wojskową Akademią Techniczną i Uniwersytetem Poznańskim.




      Dr inż. Mirosław WOŁOSZYN z Politechniki Gdańskiej, zaprezentował referat: Morskie technologie obronne od badań podstawowych do wdrożeń. Wyszczególnił obszary, w których koncentrują się badania: systemy wykrywania i śledzenia okrętów podwodnych na platformach powietrznych, demagnetyzacja okrętów, systemy pomiarowe pół fizycznych okrętów, podwodne systemy wykrywania i niszczenia min morskich, podwodne systemy wykrywania okrętów.




      Prezes Przemysłowego Instytutu Telekomunikacji dr Andrzej WILK, przedstawił temat: Prace badawcze prowadzone w Przemysłowym Instytucie Telekomunikacji. Po zaprezentowaniu pięćdziesięcioletniej historii przemysłu radarowego w Polsce, referent przeszedł do ogólnej analizy obszarów dziedzinowych którymi zajmuje się instytut tj. radiolokacja, systemy wspomagania dowodzenia, systemy rozpoznania elektronicznego, biometria itp. Podkreślił też bardzo dobrą współpracę z innymi instytucjami badawczymi, głównie Wojskową Akademią Techniczną. Referent oceniając słabość niektórych programów badawczych, postawił tezę, że prace badawcze są oderwane od wdrożenia, a samo wdrożenie nie jest czynnikiem podstawowym (finalnym).
      Trzecią część konferencji, prowadzoną przez płk dr inż. Józefa WRONĘ, poświęcono Działalności polskich podmiotów naukowo-przemysłowych w EDA (European Defence Agency).




      Dr hab. inż. Jerzy ŁOPATKA przedstawił projekty EDA realizowane w Instytucie Telekomunikacji Wojskowej Akademii Technicznej. Podkreślił jak wielkim wyzwaniem jest ustanawianie i realizacja projektów międzynarodowych jak również to, że czynnikiem ważniejszym od kosztów jest spełnienie postawionych założeń.
      Kolejnym referentem był prezes ITTI Sp. z o. o. prof. Witold HOŁUBOWICZ, który zaprezentował doświadczenia firmy w zakresie prac dla Europejskiej Agencji Obrony. Głównym polem tych doświadczeń jest konsulting na polu badań i prace badawcze. Referent dodał że inną formą działania są projekty doradcze wspierające inwestorów i pomoc przy budowie konsorcjum które pomaga znaleźć partnerów.
      Wystąpienie Dyrektora Przemysłowego Instytutu Automatyki i Pomiarów dr inż. Jana JABŁKOWSKIEGO dotyczyło Doświadczeń PIAP-u w realizacji projektów dla EDA. Jako główne motywy współpracy z Europejską Agencją Obrony referent podał poszukiwanie partnerów do współpracy oraz komplementarne źródła finansowania prac badawczych. Zaprezentował ponadto pięć projektów realizowanych przez PIAP, przy współfinansowaniu przez EDA. Dyrektor podkreślił rosnące znaczenie robotyki w wojsku, czego przykładem są ostatnie misje w Iraku i Afganistanie. Podsumowaniem była prezentacja systemów (robotów) zaprojektowanych i wykonanych przez PIAP.







      Podsumowaniem kolejnej części konferencji była prezentacja Michała WIERCIŃSKIEGO z Departamentu Nauki i Szkolnictwa Wojskowego na temat: Zaangażowanie Polski w prace EAO (EDA) w obszarze badań i technologii obronnych. Referent zaprezentował strukturę Europejskiej Agencji Obrony oraz poszczególne panele technologiczne. Następnie przedstawił udział Polski w programach i projektach EDA, na które składają się programy kategorii "A" (ochrona wojsk, innowacyjne koncepcje i nowopowstające technologie), oraz programy kategorii "B" z mniejszym budżetem z racji mniejszego znaczenia badawczego. Referent podkreślił udział Polski we wszystkich projektach kategorii "A" i jego zaletach, podsumowując swoje wystąpienie stwierdzeniem o minimalizacji finansów przy maksymalizacji efektów badawczych.
      Ostatnim punktem tej części konferencji była dyskusja w której swoje pytania zadawali min. Dyrektor Centrum Techniki Morskiej, Józef JAKUBCZYK, rektor WAT gen. Zygmunt MIERCZYK, Leszek STANISZEWSKI (MNiSW), Zbigniew ZAWADZKI (WAT), płk SŁUGOCKI (Biuro Analiz Rynku i Uzbrojenia).
      W końcowej części konferencji poruszono tematy dotyczące NATO RTO. Płk dr inż. Jerzy PIETRASIŃSKI (WAT) oraz płk Marek KALBARCZYK (DNiSW) przedstawili tematy: Organizacja ds. Badań i Technologii NATO oraz Miejsce RTO w strukturze NATO. Podkreślono że RTO jest platformą która odpowiada za wymianę informacji wewnątrz NATO i z partnerami zewnętrznymi, zaś celem strategicznym RTO jest utrzymanie przewagi technologicznej, zaspokajanie potrzeb wojskowych oraz zapewnianie doradztwa.
      Po wszystkich wystąpieniach Dyrektor dr Ewa TROJANOWSKA podsumowała i zakończyła III Konferencję Naukowo-Przemysłową i zaprosiła zebranych na przyszły rok.




Prezentacje [pdf]:
sesja 1:
Badania naukowe w obszarze techniki i technologii obronnych.
Założenia organizacyjne Centrum Dystrybucji Publikacji NATO RTO.
Finansowanie badań naukowych i prac rozwojowych.
sesja 2:
Koncepcje realizacji badań naukowych w Ministerstwie Obrony Narodowej.
Badania naukowe realizowane przez Akademię Marynarki Wojennej na rzecz MON.
Miękkie technologie obronne. Rola czynnika ludzkiego. Badania realizowane przez WIHiE.
Morskie technologie obronne od badań podstawowych do wdrożeń.
Prace badawcze prowadzone w Przemysłowym Instytucie Telekomunikacji.
sesja 3:
Zaangażowanie Polski w prace Europejskiej Agencji Obrony.
Realizacja projektów EDA w Instytucie Telekomunikacji WAT.
Doświadczenia ITTI w zakresie prac dla Europejskiej Agencji Obrony.
Doświadczenia PIAP-u w realizacji projektów dla EDA.
sesja 4:
Organizacja ds. Badań i Technologii RTO.
Organizacja ds. Badań i Technologii RTO HFM.
Wybrane problemy z działalności przedstawicieli Polski w Panelu SET/RTO/NATO.